20 ऑक्टोबर 2026 च्या चालू घडामोडी — सर्व मजकूर वाचा
अद्ययावत:
20 ऑक्टोबर 2026 च्या चालू घडामोडी — 21 news items
एका नजरेत
ठळक घटना
या पानावरील सर्वात महत्त्वाच्या घटना आणि प्रत्येक विषयात किती बातम्या आहेत ते.
ठळक घटना
- 20 ऑक्टो — गुवाहाटी विद्यापीठातील वनस्पतीशास्त्रज्ञांनी बोंगाईगाव जिल्ह्यातील अभयपुरी येथे आर्डिसिया कलरेटा हे झुडूप पुन्हा शोधले; सुमारे 204 वर्षांनंतर भारतात त्याची ही पहिली पुष्टी झालेली नोंद आहे. तेथे केवळ 12 झाडे आढळली.
- 20 ऑक्टो — पेप्सिको इंडियाने 'RevolutioNari' या महिला कार्यक्रमांतर्गत नलबारी जिल्ह्यातील चेंगनोई गावात एरी रेशीम विकास केंद्र सुरू केले; Philosamia ricini या अळीपासून मिळणारे एरी रेशीम हे 'जगातील एकमेव शाकाहारी रेशीम' म्हणून ओळखले जाते.
- 20 ऑक्टो — हल्दिया पेट्रोकेमिकल्सची उपकंपनी असलेल्या अडपर्माने हल्दिया येथे 6,000 कोटी रुपयांचा फिनॉल आणि अॅसिटोन प्रकल्प सुरू केला; त्याची वार्षिक क्षमता 3.45 लाख टन फिनॉल आणि 2.15 लाख टन अॅसिटोन आहे.
- 20 ऑक्टो — भारत-न्यूझीलंड मुक्त व्यापार करार 20 ऑक्टोबर 2026 रोजी लागू झाला असून त्याअंतर्गतची पहिली खेप चेन्नई येथून रवाना करण्यात आली.
- 20 ऑक्टो — गुजरातने सुरत जिल्ह्यातील बालेठी गावात संयुक्त वन व्यवस्थापन उत्कृष्टता केंद्राला मंजुरी दिली. गावाच्या सामुदायिक वन मॉडेलचा वापर करून हे केंद्र पाच वर्षांत वन समित्यांच्या सुमारे 7,500 सदस्यांना प्रशिक्षण देईल.
- 20 ऑक्टो — मुख्यमंत्री साय यांनी तदोकी-रोघाट टप्प्याचे उद्घाटन केल्यामुळे स्वातंत्र्यानंतर पहिल्यांदाच कांकेर जिल्ह्यातील रोघाट येथे रेल्वे पोहोचली; त्यामुळे 95 किमी लांबीचा, 1,628 कोटी रुपयांचा दल्लीराजहरा-रोघाट मार्ग पूर्ण झाला.
- 20 ऑक्टो — राजस्थानमधील जयपूर हे नॅशनल जिओग्राफिकच्या 'बेस्ट ऑफ द वर्ल्ड 2027' यादीतील सहा खंडांतील 25 ठिकाणांपैकी भारतातील एकमेव ठिकाण आहे, अशी घोषणा 20 ऑक्टोबर रोजी करण्यात आली.
- 20 ऑक्टो — 20 ऑक्टोबर 2026 पासून लागू झालेला भारत-न्यूझीलंड FTA हा भारताचा 17 वा मुक्त व्यापार करार असल्याचे वृत्त आहे. मूळ देशाच्या माहितीच्या इलेक्ट्रॉनिक देवाणघेवाणीसाठी भारत आणि न्यूझीलंडने सहकार्याच्या सामंजस्यपत्रावरही स्वाक्षरी केली; CBIC चे अध्यक्ष विवेक चतुर्वेदी आणि न्यूझीलंड सीमाशुल्क प्रमुख क्रिस्टीन स्टीव्हन्सन यांनी त्यावर सह्या केल्या.
विषयानुसार बातम्या
- सरकार आणि राज्ये
- 1 वन-लायनर
- आंतरराष्ट्रीय आणि करार
- 1 वन-लायनर
- अर्थव्यवस्था आणि बँकिंग
- 5 वन-लायनर
- विज्ञान, संरक्षण आणि पर्यावरण
- 6 वन-लायनर
- क्रीडा, दिवस आणि संस्कृती
- 6 वन-लायनर
- पुरस्कार, नियुक्त्या आणि पुस्तके
- 2 वन-लायनर
सरकार आणि राज्ये
1 वन-लायनर
धोरण · कायदे · योजना · राज्ये.
राज्ये आणि केंद्रशासित प्रदेश
- 20 ऑक्टो — उत्तर प्रदेशचे मुख्यमंत्री योगी आदित्यनाथ यांनी मुख्यमंत्री शेतकरी शिष्यवृत्ती योजनेतील जागा दुप्पट केल्या आणि वार्षिक मदत 60,000 रुपये केली.
आंतरराष्ट्रीय आणि करार
1 वन-लायनर
जग · परिषदा · MoU · सराव.
शिखर परिषदा, करार आणि सराव
- 20 ऑक्टो — भारत-न्यूझीलंड मुक्त व्यापार करार 20 ऑक्टोबर 2026 रोजी लागू झाला असून त्याअंतर्गतची पहिली खेप चेन्नई येथून रवाना करण्यात आली.
अर्थव्यवस्था आणि बँकिंग
5 वन-लायनर
RBI · बाजार · व्यापार · अहवाल.
अर्थव्यवस्था आणि बँकिंग
- 20 ऑक्टो — पेप्सिको इंडियाने 'RevolutioNari' या महिला कार्यक्रमांतर्गत नलबारी जिल्ह्यातील चेंगनोई गावात एरी रेशीम विकास केंद्र सुरू केले; Philosamia ricini या अळीपासून मिळणारे एरी रेशीम हे 'जगातील एकमेव शाकाहारी रेशीम' म्हणून ओळखले जाते.
- 20 ऑक्टो — हल्दिया पेट्रोकेमिकल्सची उपकंपनी असलेल्या अडपर्माने हल्दिया येथे 6,000 कोटी रुपयांचा फिनॉल आणि अॅसिटोन प्रकल्प सुरू केला; त्याची वार्षिक क्षमता 3.45 लाख टन फिनॉल आणि 2.15 लाख टन अॅसिटोन आहे.
- 20 ऑक्टो — राज्य सरकारच्या आकडेवारीनुसार छत्तीसगडसाठी 2026-27 मधील रेल्वे तरतूद 7,470 कोटी रुपये आहे, तसेच 278 किमी लांबीच्या खरसिया-नया रायपूर-परमलकसा मार्गासह 51,080 कोटी रुपयांची रेल्वे कामे सुरू आहेत.
- 20 ऑक्टो — मुख्यमंत्री साय यांनी तदोकी-रोघाट टप्प्याचे उद्घाटन केल्यामुळे स्वातंत्र्यानंतर पहिल्यांदाच कांकेर जिल्ह्यातील रोघाट येथे रेल्वे पोहोचली; त्यामुळे 95 किमी लांबीचा, 1,628 कोटी रुपयांचा दल्लीराजहरा-रोघाट मार्ग पूर्ण झाला.
- 20 ऑक्टो — 20 ऑक्टोबर 2026 पासून लागू झालेला भारत-न्यूझीलंड FTA हा भारताचा 17 वा मुक्त व्यापार करार असल्याचे वृत्त आहे. मूळ देशाच्या माहितीच्या इलेक्ट्रॉनिक देवाणघेवाणीसाठी भारत आणि न्यूझीलंडने सहकार्याच्या सामंजस्यपत्रावरही स्वाक्षरी केली; CBIC चे अध्यक्ष विवेक चतुर्वेदी आणि न्यूझीलंड सीमाशुल्क प्रमुख क्रिस्टीन स्टीव्हन्सन यांनी त्यावर सह्या केल्या.
विज्ञान, संरक्षण आणि पर्यावरण
6 वन-लायनर
अंतराळ · तंत्रज्ञान · सैन्यदले · परिसंस्था.
विज्ञान आणि तंत्रज्ञान
- 20 ऑक्टो — मध्य प्रदेश सेमीकंडक्टर समिट 2026 ची घोषणा इंदूर येथे 23 आणि 24 ऑक्टोबरसाठी करण्यात आली. राज्याच्या सेमीकंडक्टर धोरण 2025 अंतर्गत 25 टक्के अनुदान आणि 10 वर्षे प्रति युनिट 2 रुपये दराने वीज दिली जात असल्याचे वृत्त आहे.
- 20 ऑक्टो — जपानचे MMX (Martian Moons eXploration) यान मंगळाच्या फोबोस आणि डिमोस या चंद्रांचा अभ्यास करण्यासाठी 20 ऑक्टोबर (जपानी वेळेनुसार) रोजी तानेगाशिमा येथून H3 रॉकेटद्वारे प्रक्षेपित करण्यात आले. त्यात फ्रेंच-जर्मन IDEFIX रोव्हर आहे.
पर्यावरण आणि परिसंस्था
- 20 ऑक्टो — गुवाहाटी विद्यापीठातील वनस्पतीशास्त्रज्ञांनी बोंगाईगाव जिल्ह्यातील अभयपुरी येथे आर्डिसिया कलरेटा हे झुडूप पुन्हा शोधले; सुमारे 204 वर्षांनंतर भारतात त्याची ही पहिली पुष्टी झालेली नोंद आहे. तेथे केवळ 12 झाडे आढळली.
- 20 ऑक्टो — गुजरातने सुरत जिल्ह्यातील बालेठी गावात संयुक्त वन व्यवस्थापन उत्कृष्टता केंद्राला मंजुरी दिली. गावाच्या सामुदायिक वन मॉडेलचा वापर करून हे केंद्र पाच वर्षांत वन समित्यांच्या सुमारे 7,500 सदस्यांना प्रशिक्षण देईल.
- 20 ऑक्टो — ग्रीन दिवाळी अभियान हे मिशन LiFE शी जोडलेले आहे; ही मोहीम 2021 मध्ये ग्लासगो येथील COP26 मध्ये जाहीर करण्यात आली आणि 20 ऑक्टोबर 2022 रोजी गुजरातमधील एकता नगर येथे सुरू झाली.
- 20 ऑक्टो — WWF-इंडिया (EIACP PC-RP) पर्यावरण मंत्रालयाच्या सहकार्याने ग्रीन दिवाळी अभियान 2026 हे 20 ऑक्टोबर ते 8 नोव्हेंबर या काळात 130 NCAP शहरांत राबवत आहे.
क्रीडा, दिवस आणि संस्कृती
6 वन-लायनर
निकाल · महत्त्वाचे दिवस · वारसा.
कला, संस्कृती आणि पर्यटन
- 20 ऑक्टो — उज्जैन येथे मुख्यमंत्री मोहन यादव यांनी माँ चामुंडा धाम येथील 22.34 कोटी रुपयांच्या प्रकल्पांचे उद्घाटन केले आणि मोरांच्या संवर्धनाच्या प्रकल्पाची घोषणा केली. सिंहस्थ 2028 साठी सुमारे 25,000 कोटी रुपयांची कामे सुरू असल्याचे ते म्हणाले.
- 20 ऑक्टो — छत्तीसगड सरकार पाच शक्तिपीठांना (रतनपूर, डोंगरगड, दंतेवाडा, कुदरगड आणि चंद्रपूर) जोडणाऱ्या सुमारे 1,000 किमी लांबीच्या आस्था पथ या तीर्थयात्रा मार्गिकेची योजना आखत आहे; 2026-27 च्या अर्थसंकल्पात 5 कोटी रुपयांची तरतूद असून PRASAD अंतर्गत रतनपूरसाठी 200 कोटी रुपयांचा आराखडा आहे.
- 20 ऑक्टो — सिरपूरला निकष II आणि IV अंतर्गत युनेस्कोच्या यादीत समाविष्ट करण्याचा प्रस्ताव आहे. वृत्तांनुसार जुलै 2026 मध्ये भारतात 45 जागतिक वारसा स्थळे होती (37 सांस्कृतिक, 7 नैसर्गिक, 1 मिश्र); भारताने 14 नोव्हेंबर 1977 रोजी जागतिक वारसा अभिसमयावर स्वाक्षरी केली.
- 20 ऑक्टो — सिरपूर (महासमुंद, छत्तीसगड) हे 5 व्या ते 12 व्या शतकात दक्षिण कोसलाची राजधानी होते. येथे शरभपुरीय राजांचे ताम्रपट लेख सापडले आहेत, ह्युएन त्सांग यांनी येथे भेट दिली होती आणि मुख्य क्षेत्रात लक्ष्मण मंदिरासह नऊ स्थळे आहेत.
- 20 ऑक्टो — भारताच्या युनेस्को संभाव्य यादीतील अंदमान सबडक्शन ज्वालामुखी या नोंदीमध्ये नारकोंडम आणि बॅरन बेटांचा समावेश आहे; नारकोंडम याच नोंदीचा भाग असून स्वतंत्र स्थळ नाही. बॅरन बेट हा भारतातील एकमेव खात्रीशीर सक्रिय ज्वालामुखी आहे.
- 20 ऑक्टो — जयपूरची स्थापना 1727 मध्ये सवाई जयसिंह दुसरे यांनी केली; विद्याधर भट्टाचार्य हे त्याचे वास्तुविशारद होते, आणि 2019 पासून तिचे तटबंदी असलेले शहर युनेस्कोचे जागतिक वारसा स्थळ आहे. जयपूर साहित्य महोत्सव 14 ते 18 जानेवारी 2027 रोजी होणार आहे.
पुरस्कार, नियुक्त्या आणि पुस्तके
2 वन-लायनर
सन्मान · नवी पदे · पुस्तके · निधन.
पुरस्कार आणि सन्मान
| तारीख | पुरस्कार | विजेता / कारण |
|---|---|---|
| 20 ऑक्टो | नॅशनल जिओग्राफिक 'बेस्ट ऑफ द वर्ल्ड 2027' | जयपूर, राजस्थान (भारतातील एकमेव ठिकाण) |
नियुक्त्या
| तारीख | नाव | नियुक्त पद |
|---|---|---|
| 20 ऑक्टो | आंका-मारिया वर्मा | IIMSAM च्या भारतातील अॅम्बेसेडर-अॅट-लार्ज (5 वर्षे) |