सराव प्रश्न
-
110 अर्थव्यवस्थांमध्ये WEF च्या प्रवास आणि पर्यटन विकास निर्देशांक 2026 मध्ये कोणता देश अव्वल ठरला?
- जपान
- स्पेन
- अमेरिका
- फ्रान्स
उत्तर दाखवा
उत्तर: A. जपान — भारत 4.42 गुणांसह 31व्या स्थानावर पोहोचला.
-
अमेरिकेचा ‘रशिया आणि इराणवर निर्बंध’ कायदा 2026 रशियन तेलाच्या प्रमुख खरेदीदार देशांवर जास्तीत जास्त किती शुल्क लावण्यास परवानगी देतो?
- 25%
- 50%
- 100%
- 200%
उत्तर दाखवा
उत्तर: C. 100% — हा कायदा रशियन ऊर्जेच्या प्रमुख खरेदीदार देशांच्या निर्यातीवर 100% पर्यंत शुल्क लावण्यास अधिकार देतो.
-
भारत-श्रीलंका नौदल सराव SLINEX-26 विशाखापट्टणम येथे भारतीय नौदलाच्या कोणत्या कमांडअंतर्गत झाला?
- पश्चिम नौदल कमांड
- दक्षिण नौदल कमांड
- पूर्व नौदल कमांड
- अंदमान आणि निकोबार कमांड
उत्तर दाखवा
उत्तर: C. पूर्व नौदल कमांड — 17-21 सप्टेंबरच्या सरावासाठी भारताने INS कवरत्ती आणि INS ज्योती पाठवल्या, तर श्रीलंकेने SLNS सिंदुराला पाठवले.
-
2027 मध्ये 19 व्या ब्रिक्स शिखर परिषदेचे यजमानपद कोणता देश भूषवेल?
- ब्राझील
- रशिया
- दक्षिण आफ्रिका
- चीन
उत्तर दाखवा
उत्तर: D. चीन — 18 वी परिषद नवी दिल्लीत झाली; 2027 मध्ये 19 व्या परिषदेचे यजमानपद चीनकडे आहे.
-
नवी दिल्ली शिखर परिषदेत सुरू झालेल्या ब्रिक्स कनेक्टचा उद्देश कोणत्या गटासाठी रोजगारक्षमता आणि सामाजिक सुरक्षा हा आहे?
- गिग कामगार
- शेतमजूर
- स्थलांतरित खलाशी
- घरकाम करणारे
उत्तर दाखवा
उत्तर: A. गिग कामगार — ब्रिक्स कनेक्ट गिग कामगारांसाठी कौशल्य आणि सामाजिक सुरक्षा सहकार्याला चालना देते.
-
सप्टेंबर 2026 मध्ये नवी दिल्ली येथे झालेल्या 18व्या BRICS शिखर परिषदेत कोणते घोषणापत्र स्वीकारण्यात आले?
- जयपूर घोषणापत्र 2026
- भारत मंडपम करार
- दिल्ली सनद 2026
- नवी दिल्ली घोषणापत्र 2026
उत्तर दाखवा
उत्तर: D. नवी दिल्ली घोषणापत्र 2026 — BRICS च्या 20व्या वर्धापन दिनी ही परिषद 12-13 सप्टेंबर 2026 रोजी भारत मंडपम येथे झाली.
-
संयुक्त राष्ट्र सर्वसाधारण सभेचा ‘नकाशा दुरुस्त करा’ (Correct the Map) ठराव मर्केटर प्रक्षेपणाऐवजी कोणत्या प्रक्षेपणाला प्रोत्साहन देतो?
- रॉबिन्सन
- पीटर्स
- इक्वल अर्थ
- विंकल ट्रिपल
उत्तर दाखवा
उत्तर: C. इक्वल अर्थ — हा सल्लागार स्वरूपाचा ठराव 2018 मध्ये सादर झालेल्या समक्षेत्र (equal-area) इक्वल अर्थ प्रक्षेपणाला प्रोत्साहन देतो.
-
भारत-जपान हवाई सराव वीर गार्डियन-2026 राजस्थानच्या कोणत्या शहरातील हवाई दल तळावर झाला?
- जैसलमेर
- बिकानेर
- सुरतगढ
- जोधपूर
उत्तर दाखवा
उत्तर: D. जोधपूर — हा सराव 9 ते 22 सप्टेंबर 2026 दरम्यान चालला; जपानने F-2A आणि भारताने तेजस, Su-30MKI व राफेल विमाने उडवली.
-
बेल्जियमचे पंतप्रधान बार्ट डी वेव्हर यांच्या भारत भेटीदरम्यान कोणती नवी यंत्रणा सुरू करण्यात आली?
- गुंतवणूक जलद-मार्ग यंत्रणा
- हरित मार्गिका निधी
- व्यापार लवचिकता यंत्रणा
- संयुक्त संरक्षण निधी
उत्तर दाखवा
उत्तर: A. गुंतवणूक जलद-मार्ग यंत्रणा — गुंतवणूक जलद-मार्ग यंत्रणा दोन्ही देशांतील गुंतवणुकीतील अडथळे सोडवण्यास मदत करते.
-
2026 च्या बिश्केक शिखर परिषदेनुसार शांघाय सहकार्य संघटनेचे (एससीओ) किती सदस्य देश आहेत?
- 8
- 9
- 10
- 12
उत्तर दाखवा
उत्तर: C. 10 — एससीओमध्ये भारत, चीन, रशिया, पाकिस्तान आणि इराणसह दहा सदस्य आहेत.
-
पँडेमिक करारापूर्वी जागतिक आरोग्य संघटनेच्या घटनेच्या अनुच्छेद 19 अंतर्गत स्वीकारलेला पहिला बंधनकारक करार कोणता?
- आंतरराष्ट्रीय आरोग्य नियमावली
- तंबाखू नियंत्रण चौकट करार
- मिनामाता करार
- बेसल करार
उत्तर दाखवा
उत्तर: B. तंबाखू नियंत्रण चौकट करार — जागतिक आरोग्य संघटनेचा तंबाखू नियंत्रण चौकट करार (2003) हा पहिला होता; पँडेमिक करार दुसरा आहे.
-
सप्टेंबर 2026 मध्ये मोरोक्कोच्या पहिल्या महिला पंतप्रधान कोण झाल्या?
- नजला बौदेन
- नादिया फेत्ताह
- फातिमा-जहरा एल मन्सूरी
- लैला स्लिमानी
उत्तर दाखवा
उत्तर: C. फातिमा-जहरा एल मन्सूरी — राजा मोहम्मद सहावे यांनी 29 सप्टेंबर 2026 रोजी PAM पक्षाच्या फातिमा-जहरा एल मन्सूरी यांची नियुक्ती केली.
-
समुद्राची पातळी वाढण्यावरील संयुक्त राष्ट्र सर्वसाधारण सभेची 2026 ची घोषणा लहान बेट राष्ट्रांचे काय संरक्षित करते?
- त्यांचे राज्यत्व आणि सागरी क्षेत्रे
- त्यांचे मासेमारी कोटे
- त्यांची कार्बन क्रेडिट्स
- त्यांचे निर्वासित कोटे
उत्तर दाखवा
उत्तर: A. त्यांचे राज्यत्व आणि सागरी क्षेत्रे — घोषणेनुसार जमीन पाण्याखाली गेली तरी राष्ट्रे आपले राज्यत्व किंवा सागरी क्षेत्रे गमावत नाहीत.
-
सिंधू जलवादाच्या मुळाशी असलेला 850 MW चा रातले जलविद्युत प्रकल्प कोणत्या नदीवर बांधला आहे?
- झेलम
- रावी
- बियास
- चिनाब
उत्तर दाखवा
उत्तर: D. चिनाब — 330 MW चा किशनगंगा प्रकल्प झेलमच्या उपनदीवर आहे; रातले येथील काही बांधकाम अंतरिम स्थगितीखाली आहे.
-
1963 च्या पाकिस्तान-चीन करारानुसार पाकिस्तानने चीनला कोणती खोरे दिले, जे हस्तांतरण भारत मान्य करत नाही?
- हुंझा खोरे
- स्वात खोरे
- शक्सगम खोरे
- नीलम खोरे
उत्तर दाखवा
उत्तर: C. शक्सगम खोरे — हे खोरे सुमारे 5,180 चौ. किमी आहे; याच वादामुळे भारताचा CPEC ला आक्षेप आहे.
-
इराणसोबतचा 2015 चा अणुकरार, ज्यातून अमेरिका 2018 मध्ये बाहेर पडली, कोणत्या संक्षिप्त नावाने ओळखला जातो?
- NPT
- JCPOA
- CTBT
- START
उत्तर दाखवा
उत्तर: B. JCPOA — सप्टेंबर 2026 मध्ये IAEA बोर्डाने इराणचे प्रकरण संयुक्त राष्ट्र सुरक्षा परिषदेकडे पाठवले, जे 20 वर्षांतील अशा प्रकारचे पहिले पाऊल आहे.
-
41 बाजारपेठांमधील ग्लोबल बिझनेस क्लायमेट सर्व्हे 2026 मध्ये भारताच्या पाठोपाठ दुसऱ्या क्रमांकावर कोणता देश राहिला?
- आयर्लंड
- व्हिएतनाम
- सिंगापूर
- इंडोनेशिया
उत्तर दाखवा
उत्तर: A. आयर्लंड — 41 बाजारपेठांमध्ये भारताला पहिले स्थान मिळाले, तर व्हिएतनाम तिसऱ्या क्रमांकावर राहिले.
-
सप्टेंबर 2026 मधील पहिल्या V4+भारत परराष्ट्रमंत्र्यांच्या बैठकीत कोणत्या गटाने संयुक्त राष्ट्र सुरक्षा परिषदेच्या स्थायी सदस्यत्वाच्या भारताच्या दाव्याला पाठिंबा दिला?
- नॉर्डिक परिषद
- व्हिसेग्राद गट
- बेनेलक्स संघ
- बाल्टिक सभा
उत्तर दाखवा
उत्तर: B. व्हिसेग्राद गट — संयुक्त राष्ट्र सर्वसाधारण सभेच्या अधिवेशनात भारताने पहिल्या बहुपक्षीयतेसाठी भागीदार (P4M) शिखर परिषदेचे सह-अध्यक्षपदही भूषवले.
-
18 वी BRICS शिखर परिषद कोठे झाली?
- यशोभूमी, द्वारका
- विज्ञान भवन, नवी दिल्ली
- भारत मंडपम, नवी दिल्ली
- जयपूर प्रदर्शन केंद्र
उत्तर दाखवा
उत्तर: C. भारत मंडपम, नवी दिल्ली — भारताच्या अध्यक्षतेखाली ती 12-13 सप्टेंबर 2026 रोजी झाली.
-
2001 मध्ये BRIC हा शब्द कोणी रूढ केला?
- जिम ओ'नील
- जोसेफ स्टिग्लिट्झ
- क्रिस्टालिना जॉर्जिएवा
- पॉल क्रुगमन
उत्तर दाखवा
उत्तर: A. जिम ओ'नील — अर्थतज्ज्ञ जिम ओ'नील यांनी ब्राझील, रशिया, भारत आणि चीन यांना BRIC असे नाव दिले.
-
2026-27 साठी SCO चे पर्यटन आणि सांस्कृतिक राजधानीचे शहर कोणते आहे?
- बिश्केक
- ताश्कंद
- लाहोर
- वाराणसी
उत्तर दाखवा
उत्तर: C. लाहोर — हा निर्णय बिश्केक येथील SCO शिखर परिषदेत घेण्यात आला.
-
IAEA बोर्डाने इराणचे प्रकरण UNSC कडे पाठवण्याच्या निर्णयाच्या विरोधात कोणत्या देशांनी मतदान केले?
- अमेरिका, ब्रिटन आणि फ्रान्स
- रशिया, चीन आणि नायजर
- ब्राझील, भारत आणि इजिप्त
- रशिया, क्यूबा आणि व्हेनेझुएला
उत्तर दाखवा
उत्तर: B. रशिया, चीन आणि नायजर — मतदान 23 बाजूने, 3 विरोधात आणि 8 अनुपस्थित असे झाले.
-
इराणचा अंदाजे 440.9 किलो युरेनियमचा साठा किती पातळीपर्यंत संवर्धित (enriched) आहे?
- 20%
- 45%
- 90%
- 60%
उत्तर दाखवा
उत्तर: D. 60% — 60% पातळी शस्त्रास्त्र दर्जाच्या 90% पासून केवळ एक तांत्रिक पाऊल दूर आहे.
-
इराणविरुद्ध "ऑपरेशन इकॉनॉमिक आउटकास्ट" ची घोषणा कोणी केली?
- मार्को रुबिओ
- पीट हेगसेथ
- जेनेट येलेन
- स्कॉट बेसेंट
उत्तर दाखवा
उत्तर: D. स्कॉट बेसेंट — ते अमेरिकेचे कोषागार सचिव आहेत.
-
ऑन्टारियो सरोवर ऑन्टारियो प्रांत आणि अमेरिकेच्या कोणत्या राज्याच्या दरम्यान आहे?
- मिशिगन
- न्यूयॉर्क
- ओहायो
- पेनसिल्व्हेनिया
उत्तर दाखवा
उत्तर: B. न्यूयॉर्क — ते पाच महान सरोवरांपैकी सर्वांत लहान आणि सर्वांत पूर्वेकडील आहे.
-
SLINEX-26 हा सराव कोणत्या बंदर शहरात झाला?
- कोची
- मुंबई
- विशाखापट्टणम
- चेन्नई
उत्तर दाखवा
उत्तर: C. विशाखापट्टणम — तो पूर्व नौदल कमांडअंतर्गत 17 ते 21 सप्टेंबर 2026 दरम्यान चालला.
एका ओळीचे प्रश्न: रिकाम्या जागा भरा
_____ एप्रिल 2025 च्या पहलगाम हल्ल्यानंतर भारताने सिंधू जल कराराचे केलेले “निलंबन” न्याय्य नव्हते असे म्हटले आणि हा करार केवळ पाणीवाटपाबाबत आहे, दहशतवादाबाबत नाही, असेही नमूद केले; भारताने न्यायालयाचे अधिकारक्षेत्र बेकायदेशीरपणे स्थापन झालेले म्हणून नाकारले.
उत्तर दाखवा
उत्तर: हेग येथील लवाद न्यायालयाने
_____ मंडळाने अणू निरीक्षकांना अपुऱ्या सहकार्यामुळे आणि अघोषित स्थळांवर आढळलेल्या अस्पष्ट मानवनिर्मित युरेनियम अंशांमुळे इराणचे प्रकरण औपचारिकपणे संयुक्त राष्ट्र सुरक्षा परिषदेकडे पाठवले; 20 वर्षांतील अशा प्रकारचे हे पहिले पाऊल आहे.
उत्तर दाखवा
उत्तर: IAEA
बेल्जियमचे पंतप्रधान _____ यांनी भारताला भेट दिली (सुमारे 2-4 सप्टेंबर); दोन्ही देशांनी गुंतवणूक जलद मार्ग यंत्रणा सुरू केली, नोव्हेंबर 2026 मध्ये बेल्जियमच्या LEOPOLD I या युद्धनौकेच्या भेटीचे नियोजन केले आणि एकमेकांच्या UNSC उमेदवारीला पाठिंबा दिला.
उत्तर दाखवा
उत्तर: बार्ट डी वेव्हर
_____ (नवी दिल्ली, संकल्पना: लवचिकता, नवोन्मेष, सहकार्य आणि शाश्वततेसाठी उभारणी) गिग कामगारांच्या सामाजिक सुरक्षेसाठी BRICS CONNECT, BRICS DPI भांडार आणि MSME साठी इनव्हॉइस डिस्काउंटिंगवरील जयपूर सहमती सुरू झाली.
उत्तर दाखवा
उत्तर: 18 व्या BRICS शिखर परिषदेत
भारताच्या अध्यक्षतेखाली BRICS च्या 20 व्या वर्धापनदिनी _____ 12-13 सप्टेंबर 2026 रोजी नवी दिल्लीतील भारत मंडपम येथे झाली.
उत्तर दाखवा
उत्तर: 18 वी BRICS शिखर परिषद
_____ (उत्तराखंड, उत्तर प्रदेश, हरियाणा, हिमाचल प्रदेश, दिल्ली, राजस्थान) आपल्या मुख्यमंत्र्यांमार्फत आणि अमित शाह यांच्या उपस्थितीत टोन्स नदीवरील किशाऊ बहुउद्देशीय प्रकल्प उभारण्यासाठी करारनाम्यावर (MoA) स्वाक्षरी केली.
उत्तर दाखवा
उत्तर: सहा राज्यांनी
_____ रशिया आणि इराणवर निर्बंध कायदा, 2026 (Sanctioning Russia and Iran Act of 2026) मंजूर केला, ज्यानुसार रशियन तेलाच्या मोठ्या खरेदीदारांवर 100% पर्यंत शुल्क लावता येईल; जुलै 2026 मध्ये रशियन कच्चे तेल भारताच्या कच्च्या तेल आयातीच्या 51% हून अधिक होते.
उत्तर दाखवा
उत्तर: अमेरिकी काँग्रेसने
23 सप्टेंबरच्या निवडणुकांत PAM पक्षाने 395 पैकी 97 जागा जिंकल्यानंतर राजा मोहम्मद सहावा यांनी PAM पक्षाच्या _____ यांना मोरोक्कोच्या पहिल्या महिला पंतप्रधान म्हणून नियुक्त केले.
उत्तर दाखवा
उत्तर: फातिमा ज़हरा एल मन्सौरी
_____ किर्गिझस्तानच्या बिश्केक येथे झाली; तिने SCO ची 25 वर्षे चिन्हांकित केली आणि बिश्केक घोषणापत्र स्वीकारले; SCO चे दहा सदस्य आहेत, ज्यात भारत, चीन, रशिया, पाकिस्तान आणि इराण यांचा समावेश आहे.
उत्तर दाखवा
उत्तर: 26 वी SCO शिखर परिषद
ग्युटेरेस यांचा दुसरा कार्यकाळ _____ रोजी संपल्यावर पदभार स्वीकारणाऱ्या पुढील संयुक्त राष्ट्र महासचिवासाठी UN सुरक्षा परिषदेने आपले दुसरे स्ट्रॉ पोल घेतले; विजेत्याला नऊ मते लागतात आणि कोणत्याही P5 सदस्याचा नकाराधिकार नसावा लागतो.
उत्तर दाखवा
उत्तर: 31 डिसेंबर 2026
अमेरिकेने _____ अधिकाऱ्यांवर निर्बंध घातले असताना आणि व्हेनेझुएला व चाड यांनी रोम कायद्यातून बाहेर पडण्याची योजना जाहीर केल्याने न्यायालयावर माघारीचा नवा दबाव आहे; ICC चे 125 सदस्य देश आहेत आणि भारत त्यापैकी नाही.
उत्तर दाखवा
उत्तर: आंतरराष्ट्रीय फौजदारी न्यायालयाच्या
_____ या 22 ऑक्टोबर 2022 पासूनचे सलग 1,413 दिवस पदावर राहून इटलीच्या युद्धोत्तर काळातील सर्वाधिक काळ सलग सेवा करणाऱ्या पंतप्रधान ठरल्या.
उत्तर दाखवा
उत्तर: जॉर्जिया मेलोनी
बांगलादेश आणि _____ यांनी सप्टेंबर 2026 मध्ये सामरिक नागरी अणुसहकार्यावर सामंजस्य करार केल्याचे वृत्त आहे; भारतात याकडे बांगलादेशच्या अणुक्षेत्राभोवती बदलत्या प्रादेशिक स्पर्धेचा भाग म्हणून पाहिले जाते, जिथे रशियाचा रूपपूर प्रकल्प आघाडीवर आहे.
उत्तर दाखवा
उत्तर: अमेरिका
भारताचे परराष्ट्रमंत्री यांनी _____ च्या निमित्ताने भारत, ऑस्ट्रेलिया, बार्बाडोस, ब्राझील, कॅनडा, केनिया आणि EU यांनी सह-प्रायोजित केलेल्या उद्घाटन पार्टनर्स फॉर मल्टिलॅटरलिझम, इंटरनॅशनल लॉ, पीस अँड प्रॉस्पेरिटी (P4M) शिखर परिषदेचे सह-अध्यक्षपद भूषवले.
उत्तर दाखवा
उत्तर: UNGA 81
न्यूयॉर्कमधील पहिल्यावहिल्या _____त चेक प्रजासत्ताक, हंगेरी, पोलंड आणि स्लोव्हाकियाने भारताच्या संयुक्त राष्ट्र सुरक्षा परिषदेतील कायमस्वरूपी जागेच्या दाव्याला पाठिंबा दिला आणि वार्षिक व्यावसायिक मंच तसेच वार्षिक बैठका घेण्यास सहमती दर्शवली.
उत्तर दाखवा
उत्तर: V4+भारत परराष्ट्रमंत्र्यांच्या बैठकी
जपानच्या पंतप्रधानांनी संयुक्त राष्ट्र महासभेला संयुक्त राष्ट्र सनदेतील दुसऱ्या महायुद्धाच्या अखेरीपासूनच्या कालबाह्य _____ (अनुच्छेद 53, 77 आणि 107) हटवण्याचे आवाहन केले.
उत्तर दाखवा
उत्तर: "शत्रू राष्ट्र" कलमांना
महामारी प्रतिबंध, सज्जता आणि प्रतिसादावरील संयुक्त राष्ट्रांच्या उच्चस्तरीय बैठकीत भारताने आपली भूमिका मांडली आणि _____ (रोगकारक प्रवेश आणि लाभ-वाटप) प्रणालीसाठी आग्रह धरला, जी मे 2025 मध्ये स्वीकारलेल्या WHO महामारी कराराचा भाग आहे.
उत्तर दाखवा
उत्तर: PABS
बिझनेस स्वीडन आणि भागीदारांच्या _____ मध्ये 41 बाजारपेठांपैकी भारताला पहिले स्थान मिळाले आहे. आयर्लंड दुसऱ्या आणि व्हिएतनाम तिसऱ्या क्रमांकावर राहिला.
उत्तर दाखवा
उत्तर: ग्लोबल बिझनेस क्लायमेट सर्व्हे 2026
संयुक्त राष्ट्र महासभेने एकमताने समुद्रपातळी वाढीवरील आपली _____ स्वीकारली. त्यानुसार लहान बेट राज्ये आणि सखल देश यांची भूमी पाण्याखाली गेली तरी त्यांचे राज्यत्व आणि सागरी क्षेत्रे कायम राहतात.
उत्तर दाखवा
उत्तर: पहिली घोषणा
भारत आणि _____ (युरोपीय अंतराळ संस्था) यांनी ISRO प्रमुख व्ही. नारायणन आणि ESA चे जोसेफ अश्बाखर यांनी पॅरिसमध्ये पत्रांची देवाणघेवाण करून आपल्या सहकार्य कराराला पाच वर्षांनी, म्हणजे 8 जानेवारी 2032 पर्यंत, मुदतवाढ दिली.
उत्तर दाखवा
उत्तर: ESA
NTPC आणि फ्रान्सच्या _____ यांनी भारतात आणि शेजारी देशांत पंप्ड स्टोरेज, जलविद्युत आणि अक्षय ऊर्जा यांसारखे कमी-कार्बन प्रकल्प उभारण्यासाठी 50:50 संयुक्त उपक्रमावर स्वाक्षरी केली.
उत्तर दाखवा
उत्तर: EDF पॉवर सोल्यूशन्स
पाकिस्तानने _____ (सुमारे 5,180 चौ. किमी) चीनला दिलेला 1963 चा पाकिस्तान-चीन करार भारत मान्यही करत नाही.
उत्तर दाखवा
उत्तर: शक्सगाम खोरे
भारत _____ला लडाखचा भाग मानतो, तर चीन त्याला शिनजियांगचा भाग म्हणतो; याच वादामुळे भारताचा CPEC ला आक्षेप आहे, कारण त्याचा एक भाग पाकव्याप्त काश्मीरमधून जातो.
उत्तर दाखवा
उत्तर: अक्साई चीन
_____ (330 मेगावॉट, झेलम उपनदी) आणि रातले (850 मेगावॉट, चिनाब) हे जलविद्युत प्रकल्प सिंधू जलवादाच्या मुळाशी आहेत; रातले येथील काही बांधकामावर अंतरिम स्थगिती आहे.
उत्तर दाखवा
उत्तर: किशनगंगा
_____ हे नाव अर्थतज्ज्ञ जिम ओ'नील यांनी 2001 मध्ये रूढ केले; पहिली शिखर परिषद 2009 मध्ये रशियात झाली, दक्षिण आफ्रिका 2010 मध्ये सामील झाला (त्यामुळे BRICS), इजिप्त, इथिओपिया, इराण, सौदी अरेबिया आणि UAE 2024 मध्ये आणि इंडोनेशिया 2025 मध्ये सामील झाला.
उत्तर दाखवा
उत्तर: BRIC
SCO ने _____ (पाकिस्तान) ला 2026-27 साठी पर्यटन आणि सांस्कृतिक राजधानी म्हणून घोषित केले; हा निर्णय किर्गिझस्तानच्या बिश्केक येथील 26 व्या राष्ट्रप्रमुख परिषदेच्या शिखर बैठकीत झाला; तो पाकिस्तानच्या 2026-27 मधील SCO अध्यक्षपदाशी जुळतो.
उत्तर दाखवा
उत्तर: लाहोर
SCO च्या आधीच्या पर्यटन आणि सांस्कृतिक राजधान्या _____ (2022-23), अल्माटी (2023-24), छिंगदाओ (2024-25) आणि चोलपोन-अता (2025-26) होत्या; लाहोर हे लाहोर किल्ला आणि शालिमार बागांसाठी ओळखले जाते, ज्या दोन्ही युनेस्कोच्या जागतिक वारसा स्थळे आहेत.
उत्तर दाखवा
उत्तर: वाराणसी
IAEA मंडळाचे मतदान _____ (रशिया, चीन आणि नायजर) आणि 8 मतदानास गैरहजर असे झाले.
उत्तर दाखवा
उत्तर: 23 बाजूने, 3 विरोधात
इराणकडे _____ पर्यंत समृद्ध केलेले सुमारे 440.9 किलो युरेनियम असल्याचा अंदाज आहे, जे शस्त्रास्त्र-दर्जाच्या 90% पासून केवळ एका तांत्रिक पायरीवर आहे.
उत्तर दाखवा
उत्तर: 60%
UNSC मध्ये रशिया आणि चीनकडे नकाराधिकार असल्याने इराणला शिक्षा होण्याची शक्यता कमी आहे; या प्रकरणामुळे मुख्यतः जागतिक दबाव आणि निर्बंधांचा मार्ग खुला होतो. पार्श्वभूमी 2015 चा _____ आहे, ज्यातून अमेरिका 2018 मध्ये बाहेर पडली.
उत्तर दाखवा
उत्तर: JCPOA
अमेरिकी अर्थमंत्री _____ यांनी इराणचे उरलेले आर्थिक आणि वित्तीय संबंध तोडण्यासाठी आणि त्याच्याशी व्यापार करणाऱ्या देशांवर व कंपन्यांवर दबाव आणण्यासाठी "ऑपरेशन इकॉनॉमिक आउटकास्ट" जाहीर केले.
उत्तर दाखवा
उत्तर: स्कॉट बेसेंट
जावा आणि सुमात्रा (इंडोनेशिया) यांच्यामधील सुंदा सामुद्रधुनीतील सक्रिय ज्वालामुखी _____चा उद्रेक झाला आणि त्याच्या राखेमुळे अनेक विमानतळांवरील उड्डाणे विस्कळीत झाली.
उत्तर दाखवा
उत्तर: अनाक क्राकाटाऊ
बेल्जियमच्या पंतप्रधानांच्या भारत भेटीदरम्यान दोन्ही देशांनी _____, BDSI-SIDM उद्योग सामंजस्य करार आणि CBI-बेल्जियन फेडरल पोलीस सामंजस्य करार केला; 2025-26 मध्ये द्विपक्षीय व्यापार 13.01 अब्ज अमेरिकी डॉलर होता.
उत्तर दाखवा
उत्तर: संरक्षण चौकट करार
ऑगस्ट 2026 मध्ये खडक-बर्फ कोसळणे आणि पुरामुळे जलविद्युत प्रकल्पांना फटका बसल्यानंतर _____ने अमेरिका, चीन आणि भारतासारख्या मोठ्या उत्सर्जक देशांकडे हवामान भरपाई मागितली; विकसित देशांनी उत्सर्जन कपातीत नेतृत्व केले पाहिजे असे भारताने म्हटले.
उत्तर दाखवा
उत्तर: नेपाळ
_____ नव्या शोधांवर राज्याचे नियंत्रण वाढवण्यासाठी महत्त्वाच्या खनिजांच्या भूवैज्ञानिक माहितीची राष्ट्रीय माहिती-बँक स्थापन करणार असल्याचे सांगितले; तो जगातील सर्वात मोठा कोबाल्ट उत्पादक देश आहे.
उत्तर दाखवा
उत्तर: काँगो लोकशाही प्रजासत्ताकाने
BRICS शिखर परिषदेत सदस्यांनी सुधारित UNSC मध्ये आफ्रिकेच्या प्रतिनिधित्वासाठी _____ आणि सिर्ते घोषणेचे समर्थन केले, इथिओपिया आणि इराण यांच्या WTO सदस्यत्वाच्या प्रयत्नांना पाठिंबा दिला आणि 2027 मध्ये 19 व्या शिखर परिषदेच्या यजमानपदासाठी चीनची निवड केली.
उत्तर दाखवा
उत्तर: एझुलविनी सहमती
BRICS शिखर परिषदेत भारताने _____ (प्रतिनिधित्व, प्रतिसादक्षमता, नियमनिर्मिती) वर आधारित जागतिक प्रशासन सुधारणेचा 10-मुद्द्यांचा आराखडा मांडला, जो 2027 पर्यंत BRICS सुधारणा आराखड्यात रूपांतरित करायचा आहे.
उत्तर दाखवा
उत्तर: 3R
चीनने शिखर परिषदेत _____ प्रस्तावित केला, ज्याचा उद्देश विकसनशील देशांसाठी मोठी भाषा मॉडेल्स आणि ओपन-वेट AI मॉडेल्स यांवर सहकार्य करणे आहे.
उत्तर दाखवा
उत्तर: BRICS ओपन-सोर्स AI समुदाय
येमेनच्या _____ चळवळीने लाल समुद्रावरील मोखा बंदर शहर ताब्यात घेतल्याचे वृत्त आहे, जे बाब-अल-मंदेब सामुद्रधुनीपासून सुमारे 80 किमी अंतरावर आहे; 2022 च्या युद्धविरामानंतरचा हा त्यांचा सर्वात मोठा भूभागीय लाभ आहे.
उत्तर दाखवा
उत्तर: हुथी
शिखर परिषदेने _____ स्वीकारले, ज्यात जागतिक प्रशासन, आर्थिक आणि वित्तीय सहकार्य, तंत्रज्ञान नवोन्मेष आणि शाश्वत विकास यांत विकसनशील देशांच्या मोठ्या भूमिकेवर भर दिला आहे; भारताची संकल्पना “लवचिकता, नवोन्मेष, सहकार्य आणि शाश्वततेसाठी उभारणी” अशी होती.
उत्तर दाखवा
उत्तर: नवी दिल्ली घोषणापत्र 2026
वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न
हे पान कसे मांडले आहे?
माइंड मॅपमध्ये प्रत्येक परीक्षा-विषयासाठी एक फांदी आहे: सरकार आणि राज्ये, आंतरराष्ट्रीय आणि करार, अर्थव्यवस्था आणि बँकिंग, विज्ञान, संरक्षण आणि पर्यावरण, क्रीडा, दिवस आणि संस्कृती, तसेच पुरस्कार, नियुक्त्या आणि पुस्तके. फांदीवर टॅप केली की तिचे वन-लायनर उघडतात. तीच बातमी मॅपच्या खाली साध्या मजकुराच्या रूपातही दिली आहे.
आंतरराष्ट्रीय चालू घडामोडी: कोणत्या प्रकारच्या चालू घडामोडी विचारल्या जातात?
आंतरराष्ट्रीय चालू घडामोडी पेपर (सामान्य ज्ञानाचा पेपर असलेली प्रत्येक परीक्षा (UPSC, MPSC, SSC, बँकिंग, रेल्वे, संरक्षण)) भारताचे परदेश दौरे आणि द्विपक्षीय संबंध, शिखर परिषदा, आंतरराष्ट्रीय संघटना, करार, लष्करी सराव आणि जगातील मोठ्या घटना यावर भर देतात. हे पान बातम्या त्याच क्रमाने मांडते.
किती महिन्यांच्या चालू घडामोडी अभ्यासाव्यात?
बहुतेक परीक्षांसाठी गेले 6 महिने सर्वात महत्त्वाचे असतात; राज्यसेवा आणि UPSC साठी त्याआधीचे 6 महिनेही जोडा. महिना फिल्टर वापरून महिन्यानुसार वाचा, मग MCQ सोडवा.
या चालू घडामोडींवर MCQ आहेत का?
होय, या विभागातील प्रश्नोत्तरे पानावर उत्तरे आणि स्पष्टीकरणांसह 26 प्रश्न आहेत.
हे मोफत आहे का?
होय. चालू घडामोडींच्या पानांवरील प्रत्येक माइंड मॅप, वन-लायनर, प्रश्न आणि उत्तर वाचणे मोफत आहे.