सराव प्रश्न
-
26 एप्रिल 2026 रोजी कोणत्या इराणी बंदरावरील अमेरिकी निर्बंधांची सूट संपली, ज्याचा भारतीय प्रकल्पावर परिणाम झाला?
- बंदर अब्बास
- जास्क
- चाबहार
- किश
उत्तर दाखवा
उत्तर: C. चाबहार — अफगाणिस्तान आणि मध्य आशियापर्यंत पोहोचण्यासाठी भारत वापरत असलेल्या चाबहार बंदराची सूट 26 एप्रिल 2026 रोजी संपली.
-
जागतिक पृथ्वी दिन 2026 ची संकल्पना कोणती होती?
- आमची शक्ती, आमची पृथ्वी
- आपल्या पृथ्वीत गुंतवणूक करा
- पृथ्वी विरुद्ध प्लास्टिक
- आपली पृथ्वी पुनर्संचयित करा
उत्तर दाखवा
उत्तर: A. आमची शक्ती, आमची पृथ्वी — 22 एप्रिल 2026 रोजीच्या जागतिक पृथ्वी दिनाची संकल्पना ‘आमची शक्ती, आमची पृथ्वी’ अशी होती.
-
21 एप्रिलचा राष्ट्रीय नागरी सेवा दिन 1947 मधील कोणाच्या भाषणाची आठवण करून देतो, ज्यात त्यांनी नागरी सेवकांना भारताची पोलादी चौकट म्हटले होते?
- जवाहरलाल नेहरू
- बी. आर. आंबेडकर
- सरदार वल्लभभाई पटेल
- राजेंद्र प्रसाद
उत्तर दाखवा
उत्तर: C. सरदार वल्लभभाई पटेल — सरदार पटेल यांनी 21 एप्रिल 1947 रोजी दिल्लीतील मेटकाफ हाऊस येथे प्रशासकीय परिविक्षाधीन अधिकाऱ्यांना संबोधित केले.
-
‘स्टेट ऑफ इंडियाज बॅट्स’ अहवालानुसार भारतात सुमारे किती वटवाघळांच्या प्रजाती आढळतात?
- सुमारे 35
- सुमारे 135
- सुमारे 235
- सुमारे 335
उत्तर दाखवा
उत्तर: B. सुमारे 135 — अहवालात सुमारे 135 वटवाघूळ प्रजाती मोजल्या असून त्यापैकी 16 स्थानिक आहेत आणि 35 प्रजातींचे मूल्यांकन झालेले नाही किंवा माहितीचा अभाव आहे.
-
2026 मध्ये 200 वी जयंती साजरी झालेल्या कोणत्या समाजसुधारकाने सत्यशोधक समाजाची स्थापना केली?
- दयानंद सरस्वती
- ज्योतिबा फुले
- राजा राममोहन रॉय
- स्वामी विवेकानंद
उत्तर दाखवा
उत्तर: B. ज्योतिबा फुले — 11 एप्रिल 1827 रोजी जन्मलेल्या ज्योतिबा फुले यांनी 1873 मध्ये सत्यशोधक समाजाची स्थापना केली.
-
एप्रिल 2026 मध्ये अमेरिका आणि इराण यांच्यातील दोन आठवड्यांच्या युद्धविरामात मध्यस्थी कोणत्या देशाने केली?
- ओमान
- कतार
- तुर्कस्तान
- पाकिस्तान
उत्तर दाखवा
उत्तर: D. पाकिस्तान — पाकिस्तानने हा युद्धविराम घडवून आणला, जो इराणने होर्मुझची सामुद्रधुनी पुन्हा खुली करण्याशी जोडलेला होता, आणि पुढील चर्चा इस्लामाबादमध्ये आयोजित केली.
-
एप्रिल 2026 मध्ये कल्पक्कम येथील कोणत्या अणुभट्टीने प्रथम क्रांतिकता (क्रिटिकॅलिटी) गाठली?
- कुडनकुलम युनिट 3
- तारापूर युनिट 5
- कैगा युनिट 5
- प्रोटोटाइप फास्ट ब्रीडर रिॲक्टर
उत्तर दाखवा
उत्तर: D. प्रोटोटाइप फास्ट ब्रीडर रिॲक्टर — 500 मेगावॉट विद्युत क्षमतेच्या प्रोटोटाइप फास्ट ब्रीडर रिॲक्टरने 6 एप्रिल 2026 रोजी क्रांतिकता गाठली; हा भारताच्या अणुकार्यक्रमाच्या दुसऱ्या टप्प्यातील महत्त्वाचा टप्पा आहे.
-
अणुऊर्जेवर चालणाऱ्या क्षेपणास्त्रवाहू पाणबुडी (SSBN) अरिदमनमध्ये किती उभ्या प्रक्षेपण नळ्या आहेत?
- 4
- 6
- 8
- 12
उत्तर दाखवा
उत्तर: C. 8 — अरिदमनमध्ये 8 उभ्या प्रक्षेपण नळ्या आहेत, तर अरिहंत आणि अरिघातमध्ये 4 आहेत, त्यामुळे ती जास्त K-15 आणि K-4 क्षेपणास्त्रे वाहून नेते.
-
1 एप्रिल 2026 रोजी प्रक्षेपित झालेल्या नासाच्या आर्टेमिस II या मानवी चंद्र-प्रदक्षिणा मोहिमेचा कमांडर कोण आहे?
- रीड वाइजमन
- व्हिक्टर ग्लोव्हर
- जेरेमी हॅन्सन
- क्रिस्टिना कोच
उत्तर दाखवा
उत्तर: A. रीड वाइजमन — आर्टेमिस II चे नेतृत्व रीड वाइजमन करतात; व्हिक्टर ग्लोव्हर, क्रिस्टिना कोच आणि जेरेमी हॅन्सन हे उर्वरित चमू आहेत.
-
1 एप्रिल 2026 रोजी लष्कर उपप्रमुख म्हणून कोणी पदभार घेतला?
- सय्यद अता हसनैन
- तरणजीत सिंग संधू
- विनय कुमार सक्सेना
- धीरज सेठ
उत्तर दाखवा
उत्तर: D. धीरज सेठ — लेफ्टनंट जनरल धीरज सेठ यांनी 1 एप्रिल 2026 रोजी लष्करातील दुसऱ्या क्रमांकाच्या अधिकारीपदाची सूत्रे स्वीकारली.
-
स्टेल्थ फ्रिगेट आयएनएस तारागिरीमध्ये किती स्वदेशी सामग्री आहे?
- 50% पेक्षा जास्त
- 60% पेक्षा जास्त
- 90% पेक्षा जास्त
- 75% पेक्षा जास्त
उत्तर दाखवा
उत्तर: D. 75% पेक्षा जास्त — आयएनएस तारागिरी (F41) 75% पेक्षा जास्त स्वदेशी असून ती CODOG प्रणोदन प्रणालीवर चालते.
-
2026 च्या शरद ऋतूत भारत आणि ऑस्ट्रिया अवकाश उद्योग विषयक संयुक्त चर्चासत्र कोणत्या शहरात घेणार आहेत?
- साल्झबर्ग
- ग्राझ
- व्हिएन्ना
- लिंझ
उत्तर दाखवा
उत्तर: C. व्हिएन्ना — ऑस्ट्रियाचे चॅन्सेलर ख्रिश्चन स्टॉकर यांच्या भारत भेटीदरम्यान या चर्चासत्राची घोषणा झाली.
-
2026 मध्ये भारताने कोणत्या देशासोबत आपली 6 वी परराष्ट्र कार्यालय चर्चा केली, जी 2022 नंतरची पहिलीच होती?
- आर्मेनिया
- अझरबैजान
- कझाकस्तान
- जॉर्जिया
उत्तर दाखवा
उत्तर: B. अझरबैजान — ऑपरेशन सिंदूरनंतर निर्माण झालेल्या तणावानंतर या चर्चेमुळे अझरबैजानशी संवाद पुन्हा सुरू झाला.
-
अणुप्रसारबंदी करारातील (एनपीटी) कोणत्या अनुच्छेदानुसार सदस्य देश तीन महिन्यांची नोटीस देऊन माघार घेऊ शकतो?
- अनुच्छेद II
- अनुच्छेद VI
- अनुच्छेद X
- अनुच्छेद XIV
उत्तर दाखवा
उत्तर: C. अनुच्छेद X — एनपीटीचा अनुच्छेद X तीन महिन्यांच्या नोटिशीने माघार घेण्याची मुभा देतो; इराणने या पावलाचा विचार करत असल्याचे सांगितले.
-
आययूसीएनने 2026 मध्ये सम्राट पेंग्विनचा समावेश कोणत्या वर्गात केला?
- संकटग्रस्त (एन्डेंजर्ड)
- असुरक्षित (व्हल्नरेबल)
- संकटाच्या जवळ (नियर थ्रेटन्ड)
- अतिसंकटग्रस्त (क्रिटिकली एन्डेंजर्ड)
उत्तर दाखवा
उत्तर: A. संकटग्रस्त (एन्डेंजर्ड) — सम्राट पेंग्विनचे वर्गीकरण संकटग्रस्त असे करण्यात आले; अंटार्क्टिकामधील हवामान बदल हा मुख्य चिंतेचा विषय आहे.
-
2025-26 मध्ये भारताने विक्रमी किती पवन ऊर्जा क्षमता जोडली?
- 4.15 गिगावॉट
- 5.05 गिगावॉट
- 6.05 गिगावॉट
- 7.25 गिगावॉट
उत्तर दाखवा
उत्तर: C. 6.05 गिगावॉट — भारताने 6.05 गिगावॉट जोडले, म्हणजे 46% वाढ, आणि एकूण स्थापित पवन क्षमता 56 गिगावॉटच्या पुढे गेली.
-
2026 मध्ये भारताची पहिली डेंग्यू लस म्हणून मंजूर झालेली क्डेंगा (टीएके-003) कोणत्या कंपनीने विकसित केली?
- टाकेडा
- सनोफी
- भारत बायोटेक
- सीरम इन्स्टिट्यूट
उत्तर दाखवा
उत्तर: A. टाकेडा — क्डेंगा टाकेडाने बनवली असून ती 4 ते 60 वयोगटातील व्यक्तींसाठी मंजूर आहे.
-
रशियाकडून मागवलेल्या पाच एस-400 स्क्वॉड्रनपैकी किती भारताकडे कार्यरत आहेत?
- 2
- 3
- 4
- 5
उत्तर दाखवा
उत्तर: B. 3 — तीन स्क्वॉड्रन कार्यरत आहेत; उर्वरित दोन 2026 अखेरपर्यंत अपेक्षित आहेत.
-
लता दीनानाथ मंगेशकर पुरस्कार 2026 साठी कोणाची निवड झाली?
- जावेद अख्तर
- गुलजार
- सुधा मूर्ती
- कैलाश सत्यार्थी
उत्तर दाखवा
उत्तर: D. कैलाश सत्यार्थी — बालमजुरीविरुद्धच्या आजीवन कार्यासाठी कैलाश सत्यार्थी यांचा गौरव झाला.
-
निकोसिया (सायप्रस) येथे झालेली फिडे महिला कँडिडेट्स स्पर्धा 2026 कोणी जिंकली?
- कोनेरू हंपी
- आर. वैशाली
- दिव्या देशमुख
- हरिका द्रोणावल्ली
उत्तर दाखवा
उत्तर: B. आर. वैशाली — आर. वैशालीने गतविजेत्या जू वेंजुनविरुद्ध विजेतेपदाच्या सामन्याची संधी मिळवली.
-
सावन बरवाल यांच्या 2:11:58 या राष्ट्रीय मॅरेथॉन विक्रमाने 1978 मधील कोणाचा विक्रम मोडला?
- गोपाल सैनी
- धरम सिंह
- शिवनाथ सिंह
- बहादूर प्रसाद
उत्तर दाखवा
उत्तर: C. शिवनाथ सिंह — 2:12:00 हा जुना विक्रम 1978 मध्ये शिवनाथ सिंह यांनी केला होता.
-
1 जुलै 2026 पासून अरब लीगचे पुढील महासचिव कोण असतील?
- अम्र मुसा
- अहमद अबुल घैत
- नबिल फहमी
- हुसाम झाकी
उत्तर दाखवा
उत्तर: C. नबिल फहमी — इजिप्तचे उमेदवार नबिल फहमी 1 जुलै 2026 पासून पाच वर्षांचा कार्यकाळ सुरू करतील.
-
2026 मध्ये आयपीएलमध्ये तीन शतके झळकावणारा पहिला यष्टिरक्षक कोण ठरला?
- क्विंटन डी कॉक
- के. एल. राहुल
- संजू सॅमसन
- ऋषभ पंत
उत्तर दाखवा
उत्तर: A. क्विंटन डी कॉक — डी कॉकने पंजाब किंग्जविरुद्ध 60 चेंडूंत नाबाद 112 धावा केल्या.
-
एप्रिल 2026 च्या अमेरिकेच्या स्पेशल 301 अहवालात भारताला कोणत्या यादीत ठेवण्यात आले?
- प्रायॉरिटी वॉच लिस्ट
- प्रायॉरिटी फॉरेन कंट्री यादी
- चलन निरीक्षण यादी
- बिगर-बाजार अर्थव्यवस्था यादी
उत्तर दाखवा
उत्तर: A. प्रायॉरिटी वॉच लिस्ट — USTR ने भारताला चीन, रशिया, इंडोनेशिया, चिली आणि व्हेनेझुएला यांच्यासोबत या यादीत ठेवले.
-
भारताला कॉमन क्रायटेरिया डेव्हलपमेंट बोर्डाचे (CCDB) अध्यक्षपद कोणत्या कालावधीसाठी देण्यात आले?
- जानेवारी 2025 ते डिसेंबर 2026
- एप्रिल 2026 ते एप्रिल 2028
- एप्रिल 2024 ते एप्रिल 2026
- जून 2026 ते जून 2028
उत्तर दाखवा
उत्तर: B. एप्रिल 2026 ते एप्रिल 2028 — CCDB ही IT सुरक्षा प्रमाणपत्रांसाठीच्या कॉमन क्रायटेरिया रेकग्निशन अरेंजमेंटची तांत्रिक शाखा आहे.
-
डावा अतिरेकवाद प्रभावित जिल्ह्यांच्या यादीच्या पुनरावलोकनानंतर या श्रेणीत कोणते दोन जिल्हे उरले आहेत?
- सुकमा आणि नारायणपूर
- विजापूर आणि पश्चिम सिंहभूम
- गडचिरोली आणि दंतेवाडा
- मलकानगिरी आणि लातेहार
उत्तर दाखवा
उत्तर: B. विजापूर आणि पश्चिम सिंहभूम — फक्त विजापूर (छत्तीसगड) आणि पश्चिम सिंहभूम (झारखंड) शिल्लक आहेत.
-
भारतातील पहिली प्रगत 3D सेमीकंडक्टर पॅकेजिंग सुविधा कोठे सुरू करण्यात आली?
- सानंद, गुजरात
- धोलेरा, गुजरात
- इन्फो व्हॅली, भुवनेश्वर
- बेंगळुरू, कर्नाटक
उत्तर दाखवा
उत्तर: C. इन्फो व्हॅली, भुवनेश्वर — 19 एप्रिल 2026 रोजी इन्फो व्हॅली, भुवनेश्वर (ओडिशा) येथे कोनशिला बसवण्यात आली.
-
अमरावती क्वांटम रेफरन्स फॅसिलिटीचा वापर मुख्यतः कोणत्या कामासाठी होणार आहे?
- उपग्रह प्रक्षेपित करणे
- अणुइंधन तयार करणे
- नागरी सेवकांना प्रशिक्षण देणे
- क्वांटम हार्डवेअरची चाचणी, मानके निश्चिती आणि प्रमाणन
उत्तर दाखवा
उत्तर: D. क्वांटम हार्डवेअरची चाचणी, मानके निश्चिती आणि प्रमाणन — भारतात क्वांटम हार्डवेअरची चाचणी करणे, त्याची मानके ठरवणे आणि त्याला प्रमाणित करणे यासाठी हे मध्यवर्ती केंद्र असेल.
-
डिजिटल सार्वजनिक पायाभूत सुविधांच्या (DPI) पुढील टप्प्यासाठीची DPI@2047 ही मसुदा रणनीती कोणत्या संस्थेने जाहीर केली?
- नीति आयोग
- RBI
- MeitY
- वित्त आयोग
उत्तर दाखवा
उत्तर: A. नीति आयोग — नीति आयोगाने ती 27 एप्रिल 2026 रोजी विकसित भारत 2047 या ध्येयाशी जोडून जाहीर केली.
-
DPI@2047 मसुद्यात DPI 2.0 आणि DPI 3.0 कोणत्या कालावधींना व्यापतात?
- 2020-2030 आणि 2030-2047
- 2025-2035 आणि 2035-2047
- 2025-2030 आणि 2030-2047
- 2026-2036 आणि 2036-2047
उत्तर दाखवा
उत्तर: B. 2025-2035 आणि 2035-2047 — DPI 2.0 मध्ये 2025-2035 आणि DPI 3.0 मध्ये 2035-2047 चा समावेश आहे.
-
भारतातील 99 वे रामसर स्थळ असलेले शेखा सरोवर पक्षी अभयारण्य कोणत्या जिल्ह्यात आहे?
- आग्रा
- मथुरा
- अलीगढ
- लखनऊ
उत्तर दाखवा
उत्तर: C. अलीगढ — हे उत्तर प्रदेशातील अलीगढ येथील गोड्या पाण्याच्या सरोवराचे अभयारण्य आहे.
-
दिल्ली-NCR मध्ये GRAP (ग्रेडेड रिस्पॉन्स अॅक्शन प्लॅन) ची अंमलबजावणी कोण करते?
- राष्ट्रीय हरित लवाद
- दिल्ली उच्च न्यायालय
- आरोग्य मंत्रालय
- वायू गुणवत्ता व्यवस्थापन आयोग (CAQM)
उत्तर दाखवा
उत्तर: D. वायू गुणवत्ता व्यवस्थापन आयोग (CAQM) — CAQM GRAP ची अंमलबजावणी करते; तो सर्वोच्च न्यायालयाच्या आदेशानुसार 2017 मध्ये सुरू झाला.
-
फायटोरेमेडिएशनचा वापर करून भारतातील पहिले पूर्णपणे "जल-तटस्थ" (water-neutral) आगार कोणते ठरले?
- कांकरिया कोचिंग डेपो, अहमदाबाद
- घाटकोपर डेपो, मुंबई
- तुघलकाबाद डेपो, दिल्ली
- हावडा डेपो, कोलकाता
उत्तर दाखवा
उत्तर: A. कांकरिया कोचिंग डेपो, अहमदाबाद — पश्चिम रेल्वेचे हे आगार दररोज सुमारे 60 लाख लिटर पाण्याची बचत करते.
-
तमिळनाडू-मेघालय जैवविविधता प्रकल्पाला (2025-2030) 4.88 दशलक्ष डॉलरचे अनुदान कोणत्या संस्थांकडून मिळाले?
- जागतिक बँक आणि ADB
- GEF आणि UNDP
- UNESCO आणि FAO
- IMF आणि WTO
उत्तर दाखवा
उत्तर: B. GEF आणि UNDP — ग्लोबल एन्व्हायर्नमेंट फॅसिलिटी आणि संयुक्त राष्ट्र विकास कार्यक्रम यांनी या प्रकल्पाला निधी दिला; तो 26 एप्रिल 2026 रोजी सुरू झाला.
-
एप्रिल 2026 मध्ये बातम्यांत असलेला RELOS हा भारत आणि कोणता देश यांच्यातील लॉजिस्टिक्स करार आहे?
- रशिया
- जपान
- ऑस्ट्रेलिया
- फ्रान्स
उत्तर दाखवा
उत्तर: A. रशिया — रशियासोबतचा रेसिप्रोकल एक्स्चेंज ऑफ लॉजिस्टिक्स अॅग्रीमेंट दोन्ही देशांना एकमेकांच्या लष्करी तळांचा वापर करू देतो.
-
ऑस्ट्रियाचे चॅन्सलर ख्रिस्तियन स्टॉकर यांची एप्रिल 2026 ची भेट या स्तराच्या ऑस्ट्रियन नेत्याची किती वर्षांनंतरची पहिली भेट होती?
- 25 वर्षे
- 42 वर्षे
- 60 वर्षे
- 12 वर्षे
उत्तर दाखवा
उत्तर: B. 42 वर्षे — अशी मागील भेट 1984 मध्ये झाली होती, म्हणजे 42 वर्षांचे अंतर पडले.
-
पंतप्रधान मोदी यांनी भारत-ऑस्ट्रिया संबंधांसाठी वापरलेल्या "3T" चा अर्थ काय?
- व्यापार, पर्यटन, प्रवास
- तंत्रज्ञान, प्रशिक्षण, विश्वास
- व्यापार, तंत्रज्ञान, प्रतिभा
- आयात शुल्क, कर, वाहतूक
उत्तर दाखवा
उत्तर: C. व्यापार, तंत्रज्ञान, प्रतिभा — मोदी यांनी व्यापार (Trade), तंत्रज्ञान (Technology) आणि प्रतिभा (Talent) यांना संबंधांचे तीन आधारस्तंभ म्हटले.
-
भारत आणि दक्षिण कोरिया यांनी आपली विशेष धोरणात्मक भागीदारी बळकट करण्यासाठी एप्रिल 2026 मध्ये कोणता दस्तऐवज स्वीकारला?
- सोल घोषणापत्र 2030
- दिल्ली करार 2026
- हिंद-प्रशांत सनद
- संयुक्त धोरणात्मक दृष्टिकोन (2026-2030)
उत्तर दाखवा
उत्तर: D. संयुक्त धोरणात्मक दृष्टिकोन (2026-2030) — त्यांनी जहाजबांधणी, जहाजवाहतूक आणि सागरी लॉजिस्टिक्समधील भागीदारीसाठी सर्वंकष आराखडाही स्वीकारला.
-
SIPRI नुसार 2025 मध्ये सैन्यावर सर्वाधिक खर्च (सुमारे 954 अब्ज डॉलर) कोणत्या देशाने केला?
- चीन
- अमेरिका
- रशिया
- भारत
उत्तर दाखवा
उत्तर: B. अमेरिका — जगाच्या एकूण सुमारे 2,887 अब्ज डॉलर खर्चात अमेरिकेचा वाटा सुमारे 33% होता.
-
Access Now आणि KeepItOn नुसार 2025 मध्ये सर्वाधिक इंटरनेट बंदी (65 वेळा) कोणत्या देशात झाल्या?
- म्यानमार
- पाकिस्तान
- भारत
- इराण
उत्तर दाखवा
उत्तर: C. भारत — भारतात 65 वेळा बंदी झाली, त्यानंतर म्यानमार (37), पाकिस्तान (24) आणि इराण (20) यांचा क्रमांक लागतो.
-
व्हिक्टर ऑर्बान यांच्या पक्षाचा पराभव करून हंगेरीचे पंतप्रधान कोण झाले?
- रुमेन रादेव
- तो लाम
- निजार अमेदी
- पेटर माद्यार
उत्तर दाखवा
उत्तर: D. पेटर माद्यार — पेटर माद्यार यांच्या पक्षाने व्हिक्टर ऑर्बान यांच्या प्रदीर्घ काळ सत्तेत असलेल्या पक्षाचा पराभव केला.
-
रोमन गोफमन यांची कोणत्या गुप्तचर संस्थेच्या प्रमुखपदी नियुक्ती झाली?
- मोसाद
- CIA
- MI6
- RAW
उत्तर दाखवा
उत्तर: A. मोसाद — पंतप्रधान नेतान्याहू यांचे माजी लष्करी सचिव रोमन गोफमन इस्रायलच्या मोसादचे प्रमुख असतील.
-
ब्राझीलच्या लॉरा कार्दोसोने महिलांच्या एका T20 आंतरराष्ट्रीय डावात किती बळी घेऊन जागतिक विक्रम केला?
- आठ
- नऊ
- सात
- दहा
उत्तर दाखवा
उत्तर: B. नऊ — तिने लेसोथोविरुद्ध 3 षटकांत 4 धावा देऊन नऊ बळी घेतले आणि सोनम येशेच्या आठ बळींचा विक्रम मोडला.
-
एप्रिल 2026 मध्ये आयुष शेट्टीने कोणत्या स्पर्धेत रौप्यपदक जिंकले?
- थॉमस कप
- ऑल इंग्लंड ओपन
- बॅडमिंटन आशिया अजिंक्यपद
- आशियाई क्रीडा स्पर्धा
उत्तर दाखवा
उत्तर: C. बॅडमिंटन आशिया अजिंक्यपद — चीनमधील निंगबो येथे त्याने पुरुष एकेरीत रौप्यपदक जिंकले; अंतिम सामन्यात शी युकीकडून त्याचा पराभव झाला.
एका ओळीचे प्रश्न: रिकाम्या जागा भरा
भारताने टाकेडाच्या _____ या लसीला 4 ते 60 वयोगटातील लोकांसाठी पहिली डेंग्यू लस म्हणून मंजुरी दिली; DCGI ने तज्ज्ञ समितीच्या सल्ल्याने ती मंजूर केली असून ती डेंग्यूच्या चारही सेरोटाइपवर काम करते.
उत्तर दाखवा
उत्तर: क्डेंगा (TAK-003)
केंद्रीय गृह मंत्रालयाने डावा अतिरेकवाद (LWE)-प्रभावित जिल्ह्यांची यादी सुधारली: आता या श्रेणीत केवळ _____ आणि पश्चिम सिंहभूम (झारखंड) उरले आहेत, जे नक्षली हिंसाचारातील तीव्र घट दर्शवते.
उत्तर दाखवा
उत्तर: बिजापूर (छत्तीसगड)
उत्तर प्रदेशातील _____ येथील शेखा सरोवर पक्षी अभयारण्य हे भारतातील 99 वे रामसर स्थळ ठरले. रामसर करार (1971) आंतरराष्ट्रीय महत्त्वाच्या पाणथळ प्रदेशांना हा दर्जा देतो.
उत्तर दाखवा
उत्तर: अलीगढ
SIPRI ने नोंदवले की 2025 मध्ये जागतिक लष्करी खर्च सुमारे _____ होता, म्हणजे प्रति व्यक्ती सुमारे $352; वाढत्या तणावामुळे आणि सुरू असलेल्या युद्धांमुळे तो वाढत आहे.
उत्तर दाखवा
उत्तर: $2,887 अब्ज
लेफ्टनंट जनरल _____ यांनी 1 एप्रिल 2026 रोजी नवे लष्कर उपप्रमुख म्हणून पदभार स्वीकारला. ते 1986 पासून आर्मर्ड कोअरमध्ये आहेत आणि त्यांनी दक्षिण कमांड तसेच XX स्ट्राइक कोअरचे नेतृत्व केले आहे.
उत्तर दाखवा
उत्तर: धीरज सेठ
स्टेल्थ फ्रिगेट _____ भारतीय नौदलात दाखल झाली. ती 75% पेक्षा जास्त स्वदेशी आहे, CODOG प्रणोदन वापरते आणि तिच्यावर पराध्वनिक क्षेपणास्त्रे, मध्यम पल्ल्याची हवाई संरक्षण क्षेपणास्त्रे आणि प्रबळ पाणबुडीविरोधी क्षमता आहे.
उत्तर दाखवा
उत्तर: INS तारागिरी (F41)
भारताने आपली तिसरी अणुऊर्जेवर चालणारी बॅलिस्टिक क्षेपणास्त्र पाणबुडी _____ सेवेत दाखल केली, ज्यामुळे INS अरिहंत आणि INS अरिघात यांच्यानंतर नौदलाकडे प्रथमच तीन कार्यरत SSBN झाल्या.
उत्तर दाखवा
उत्तर: INS अरिदमन
तमिळनाडूतील _____ येथील प्रोटोटाइप फास्ट ब्रीडर रिॲक्टर (PFBR) 6 एप्रिल 2026 रोजी पहिल्यांदा क्रिटिकल झाला; भारताच्या तीन टप्प्यांच्या अणुकार्यक्रमातील दुसऱ्या टप्प्यातील हे महत्त्वाचे पाऊल आहे.
उत्तर दाखवा
उत्तर: कल्पक्कम
अमेरिका आणि इराण यांनी _____च्या मध्यस्थीने दोन आठवड्यांच्या युद्धबंदीवर सहमती दर्शवली, जी इराणने होर्मुझची सामुद्रधुनी पुन्हा खुली करण्याशी जोडलेली आहे; पुढील चर्चा 10 एप्रिल रोजी इस्लामाबाद येथे होणार आहे.
उत्तर दाखवा
उत्तर: पाकिस्तान
_____ यांच्या तिसा पक्षाने 12 एप्रिल 2026 रोजी हंगेरीच्या निवडणुकीत व्हिक्टर ओर्बान यांच्या दीर्घकाळ सत्तेवर असलेल्या पक्षाचा पराभव केला; मॅग्यार यांनी 9 मे 2026 रोजी पंतप्रधान म्हणून शपथ घेतली.
उत्तर दाखवा
उत्तर: पीटर मॅग्यार
ऑस्ट्रियाचे फेडरल चॅन्सेलर _____ यांनी एप्रिल 2026 च्या मध्यात भारताला भेट दिली (16 एप्रिल रोजी पंतप्रधान मोदींशी चर्चा); 1984 नंतर 42 वर्षांतील ही पहिलीच अशी भेट होती. पंतप्रधान मोदींनी 3T (व्यापार, तंत्रज्ञान, प्रतिभा) ला संबंधांचा पाया म्हटले.
उत्तर दाखवा
उत्तर: डॉ. क्रिस्टियन स्टॉकर
नेचर कॉन्झर्वेशन फाउंडेशन आणि बॅट कॉन्झर्वेशन इंटरनॅशनल यांच्या नेतृत्वाखालील पहिल्या राष्ट्रीय मूल्यमापनात, _____ अहवालानुसार भारतात सुमारे 135 वटवाघळांच्या प्रजाती आहेत, त्यातील 16 स्थानिक (एंडेमिक) आहेत.
उत्तर दाखवा
उत्तर: भारतातील वटवाघळांची स्थिती (2024-25)
_____ यांनी सायप्रसमधील निकोसिया येथे FIDE महिला कँडिडेट्स स्पर्धा 2026 जिंकली; त्यामुळे त्यांना गतविजेत्या जू वेनजुन यांच्याविरुद्ध विजेतेपदाच्या सामन्याची संधी मिळाली.
उत्तर दाखवा
उत्तर: आर. वैशाली
नीती आयोगाने 27 एप्रिल 2026 रोजी _____ च्या उद्दिष्टाशी जोडलेल्या डिजिटल सार्वजनिक पायाभूत सुविधांच्या (DPI) पुढील टप्प्यासाठी DPI@2047 हा मसुदा धोरण जारी केला.
उत्तर दाखवा
उत्तर: विकसित भारत 2047
DRDO आणि भारतीय नौदलाने _____ (नेव्हल अँटी-शिप मिसाईल - शॉर्ट रेंज) ची पहिली सॅल्वो प्रक्षेपण चाचणी केली: ओडिशाच्या किनाऱ्याजवळ बंगालच्या उपसागरावर नौदलाच्या हेलिकॉप्टरमधून दोन क्षेपणास्त्रे झटपट एकापाठोपाठ डागली गेली.
उत्तर दाखवा
उत्तर: NASM-SR
_____ यांची सलग तिसऱ्यांदा राज्यसभेचे उपसभापती म्हणून बिनविरोध फेरनिवड झाली; अनुच्छेद 89(2) नुसार सभागृहाने आपल्या सदस्यांपैकी एकाची या पदासाठी निवड करणे आवश्यक आहे.
उत्तर दाखवा
उत्तर: हरिवंश नारायण सिंह
जल शक्ती मंत्रालयाची _____ 16 व्या वित्त आयोग चक्रासाठी, म्हणजे 2026-27 ते 2030-31 पर्यंत वाढवण्यात आली; ब्रह्मपुत्रा मंडळ आणि जलसंपदा विकास योजनेचे अन्वेषण हे तिचे भाग आहेत.
उत्तर दाखवा
उत्तर: नदी खोरे व्यवस्थापन योजना
भारत आणि _____ यांच्यात 6 वी परराष्ट्र कार्यालय सल्लामसलत झाली; 2022 नंतरची ही पहिली असून ऑपरेशन सिंदूरनंतरच्या तणावानंतर संवाद पुन्हा सुरू झाला; चर्चेत व्यापार, ऊर्जा, पर्यटन, औषधनिर्माण आणि दहशतवादविरोध यांचा समावेश होता.
उत्तर दाखवा
उत्तर: अझरबैजान
भारत _____ अध्यक्षपद भूषवत असून त्याची संकल्पना “लवचिकता, नवोन्मेष, सहकार्य आणि शाश्वततेसाठी उभारणी” ही आहे; भारताने पहिली BRICS युवा समन्वय बैठक आभासी पद्धतीने आयोजित करून BRICS युवा मार्ग सुरू केला.
उत्तर दाखवा
उत्तर: 2026 मध्ये BRICS चे
आपल्या अणुस्थळांवर अमेरिका आणि इस्रायलने केलेल्या हल्ल्यांनंतर इराणने _____ बाहेर पडण्याचा विचार करत असल्याचे सांगितले; कलम X नुसार 3 महिन्यांच्या नोटिशीवर माघार घेता येते आणि भारत त्याचा स्वाक्षरीकर्ता नाही.
उत्तर दाखवा
उत्तर: अणुप्रसारबंदी करारातून (NPT)
मॉरिशसमध्ये झालेल्या 9 व्या _____ भारताने पश्चिम आशियातील संघर्षादरम्यान नागरिकांवर आणि जहाजांवर झालेल्या हल्ल्यांचा निषेध केला; चागोस बेटांवरून मॉरिशसशी असलेल्या वादामुळे मालदीव या परिषदेला गैरहजर राहिला.
उत्तर दाखवा
उत्तर: हिंद महासागर परिषदेत
नवी दिल्लीतील _____ मध्ये, “वाढीला वीज. शाश्वततेला बळ. जगाशी जोडणी.” या संकल्पनेसह, 80 पेक्षा जास्त देशांतील 25,000 पेक्षा अधिक सहभागी उपस्थित होते.
उत्तर दाखवा
उत्तर: भारत विद्युत शिखर परिषद 2026
भारताने _____ हवामान परिषदेचे (2028) यजमानपद मिळवण्यासाठीची आपली बोली मागे घेतली, त्यामुळे दक्षिण कोरिया हा एकमेव दावेदार उरला; भारताने शेवटचे COP (COP8) 2002 मध्ये आयोजित केले होते.
उत्तर दाखवा
उत्तर: COP33
उत्तराखंडमधील _____ भारत-चीन सीमा व्यापार सहा वर्षांच्या खंडानंतर जून 2026 मध्ये पुन्हा सुरू होणार आहे; ही खिंड व्यापारासाठी प्रथम 1992 मध्ये खुली करण्यात आली होती.
उत्तर दाखवा
उत्तर: लिपुलेख खिंडीतून
चीनने पाकव्याप्त काश्मीर आणि अफगाणिस्तानजवळ शिनजियांगमध्ये _____ नावाचा नवा जिल्हा निर्माण केला; हे चीन-पाकिस्तान आर्थिक मार्गिकेचे (CPEC) प्रवेशद्वार आहे.
उत्तर दाखवा
उत्तर: सेनलिंग
भारताने प्रमुख मानसिक विकारांवरील आपले पहिले खुले डिजिटल भांडार _____ सुरू केले; ते NIMHANS आणि राष्ट्रीय जैविक विज्ञान केंद्राने वैद्यकीय, इमेजिंग, वर्तनविषयक आणि अनुवांशिक माहितीसह तयार केले आहे.
उत्तर दाखवा
उत्तर: CALM-Brain
NASA च्या _____ च्या चमूने 1970 मधील अपोलो 13 पेक्षा पृथ्वीपासून अधिक अंतर गाठले; 248,655 मैल ओलांडून सुमारे 252,756 मैल गाठले, जे अंतराळातील मानवी अंतराचा नवा विक्रम आहे.
उत्तर दाखवा
उत्तर: आर्टेमिस II
भारताने 2025-26 मध्ये विक्रमी _____ पवनऊर्जा जोडली, म्हणजे 46% वाढ; यामुळे स्थापित पवनऊर्जा क्षमता 56 GW च्या पुढे गेली; चीन, अमेरिका आणि जर्मनीनंतर भारत जगात चौथ्या क्रमांकावर आहे.
उत्तर दाखवा
उत्तर: 6.05 GW
पर्यावरण मंत्रालयाने जैवविविधता अधिनियम, 2002 च्या कलम 39 अंतर्गत कोची येथील CMLRE च्या _____ केंद्राला भारताचे पहिले खोल समुद्रातील प्राण्यांचे राष्ट्रीय भांडार म्हणून घोषित केले; त्यात 3,500 पेक्षा अधिक नमुने आहेत.
उत्तर दाखवा
उत्तर: भवसागर
गुजरातमधील कच्छ येथे दहा वर्षांत प्रथमच _____ पक्ष्याचे पिलू “जंपस्टार्ट” पद्धतीने (उबवलेले अंडे जंगली घरट्यात हलवणे) जन्माला आले; WII सोबत राजस्थान आणि गुजरात यांचा हा पहिलाच आंतरराज्यीय प्रयत्न होता.
उत्तर दाखवा
उत्तर: माळढोक
_____ मध्ये 2026 मध्ये सुधारणा झाली: 2025-26 मध्ये चुकलेल्या लक्ष्यांसाठी दंड नाही, उणीव 3 वर्षांपर्यंत पुढे ओढता येईल, आणि “पुनर्वापरा”त आता ऊर्जानिर्मितीचा समावेश आहे.
उत्तर दाखवा
उत्तर: प्लास्टिक कचरा व्यवस्थापन नियम, 2016
_____ने सर्वात मोठा पेंग्विन असलेल्या सम्राट पेंग्विनचे वर्गीकरण संकटग्रस्त (Endangered) असे केले, जो अंटार्क्टिकातील हवामान बदलाचा इशारा आहे.
उत्तर दाखवा
उत्तर: IUCN
सुमारे 11,000 किमी न थांबता उडणारा _____ हा त्याची संख्या सुमारे 95% घटल्यानंतर CMS COP15 मध्ये अतिरिक्त संरक्षणासाठी पुढे ठेवलेल्या 42 प्रजातींपैकी एक आहे; IUCN त्याला असुरक्षित (Vulnerable) म्हणून नोंदवते.
उत्तर दाखवा
उत्तर: हडसोनियन गॉडविट
संशोधकांना गुजरातमधील द्वारका आणि बेट द्वारकाच्या किनाऱ्याजवळील _____ आरंभिक मायोसीन काळातील जीवाश्म स्तर सापडले; त्यातील गोगलगायींच्या 42 प्रजाती उबदार, पोषक-समृद्ध भूतकाळाकडे निर्देश करतात.
उत्तर दाखवा
उत्तर: द्वारका खोऱ्यात
संरक्षण मंत्रालयाने संरक्षण खरेदी प्रक्रिया 2020 च्या मेक-II (उद्योगाच्या निधीतून) मार्गाने भारतीय हवाई दलासाठी _____ स्वदेशी विकासाला सुरुवात केली.
उत्तर दाखवा
उत्तर: 1,000 किलो वजनाच्या हवाई बॉम्बच्या
भारत रशियाकडून उर्वरित _____ हवाई संरक्षण प्रणालींचा पुरवठा जलद करत आहे: 2018 च्या करारातील (5.43 अब्ज डॉलर) 5 पैकी 3 स्क्वाड्रन कार्यरत आहेत आणि उर्वरित 2 2026 अखेरपर्यंत अपेक्षित आहेत.
उत्तर दाखवा
उत्तर: S-400 (सुदर्शन)
_____ ने दीप्ती शर्मा हिला लीडिंग महिला क्रिकेटपटू, मिचेल स्टार्क याला पुरुष गटातील विजेता आणि अभिषेक शर्मा याला लीडिंग T20 क्रिकेटपटू म्हणून निवडले.
उत्तर दाखवा
उत्तर: विस्डेन अल्मनॅक 2026
इजिप्तचे उमेदवार _____ हे 1 जुलै 2026 पासून पाच वर्षांसाठी अरब लीगचे पुढील महासचिव असतील; 1945 मध्ये कैरो येथे स्थापन झालेल्या लीगचे 22 सदस्य आहेत.
उत्तर दाखवा
उत्तर: नबील फहमी
डर्बन येथे दक्षिण आफ्रिकेविरुद्धच्या पहिल्या T20I दरम्यान रोहित शर्माला मागे टाकून _____ पुरुष आणि महिला मिळून भारताची T20 आंतरराष्ट्रीय सामन्यांतील सर्वाधिक धावा करणारी खेळाडू ठरली.
उत्तर दाखवा
उत्तर: स्मृती मानधना
_____ हा युझवेंद्र चहलनंतर 200 IPL बळी घेणारा दुसरा गोलंदाज ठरला; त्याने CSK च्या आयुष म्हात्रेला बाद केले.
उत्तर दाखवा
उत्तर: भुवनेश्वर कुमार
वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न
हे पान कसे मांडले आहे?
माइंड मॅपमध्ये प्रत्येक परीक्षा-विषयासाठी एक फांदी आहे: सरकार आणि राज्ये, आंतरराष्ट्रीय आणि करार, अर्थव्यवस्था आणि बँकिंग, विज्ञान, संरक्षण आणि पर्यावरण, क्रीडा, दिवस आणि संस्कृती, तसेच पुरस्कार, नियुक्त्या आणि पुस्तके. फांदीवर टॅप केली की तिचे वन-लायनर उघडतात. तीच बातमी मॅपच्या खाली साध्या मजकुराच्या रूपातही दिली आहे.
संरक्षण परीक्षा (NDA, CDS, CAPF): कोणत्या प्रकारच्या चालू घडामोडी विचारल्या जातात?
संरक्षण परीक्षा (NDA, CDS, CAPF) पेपर (NDA, CDS, CAPF (AC), AFCAT आणि अग्निवीर) संरक्षण करार, सराव, शस्त्रे व क्षेपणास्त्रे, अंतराळ व विज्ञान, आंतरराष्ट्रीय संबंध, क्रीडा, पुरस्कार आणि सेनाप्रमुखांच्या नियुक्त्या यावर भर देतात. हे पान बातम्या त्याच क्रमाने मांडते.
किती महिन्यांच्या चालू घडामोडी अभ्यासाव्यात?
बहुतेक परीक्षांसाठी गेले 6 महिने सर्वात महत्त्वाचे असतात; राज्यसेवा आणि UPSC साठी त्याआधीचे 6 महिनेही जोडा. महिना फिल्टर वापरून महिन्यानुसार वाचा, मग MCQ सोडवा.
या चालू घडामोडींवर MCQ आहेत का?
होय, या विभागातील प्रश्नोत्तरे पानावर उत्तरे आणि स्पष्टीकरणांसह 44 प्रश्न आहेत.
हे मोफत आहे का?
होय. चालू घडामोडींच्या पानांवरील प्रत्येक माइंड मॅप, वन-लायनर, प्रश्न आणि उत्तर वाचणे मोफत आहे.